In 3D bồi đắp từ dưới lên, nên mỗi lớp cần thứ gì đó bên dưới đỡ nó. Khi chi tiết có phần nhô ra lơ lửng, máy phải in thêm "giàn giáo" tạm gọi là support. Hiểu support giúp bạn in đẹp hơn và tiết kiệm hơn.
Vì sao cần support?
FDM đùn nhựa nóng chảy theo từng lớp. Nếu một phần chi tiết nhô ngang ra ngoài (overhang) hoặc treo lơ lửng (bridge) mà không có gì đỡ bên dưới, nhựa sẽ chảy xệ, rủ xuống, hỏng bề mặt. Support là cấu trúc tạm in bên dưới các vùng đó để đỡ, rồi gỡ bỏ sau khi in xong.
Quy tắc 45 độ
Đây là quy tắc vàng: góc nghiêng ≤ 45° so với phương thẳng đứng thường tự đỡ được, không cần support. Vượt quá 45° (càng gần nằm ngang) thì cần support.
Lý do: mỗi lớp lấn ra ngoài một chút so với lớp dưới; ở góc ≤ 45°, phần lấn vẫn tựa đủ lên lớp trước.
Bridge — bắc cầu
Đoạn nằm ngang nối giữa hai điểm cao (như thanh ngang chữ H) gọi là bridge. Đoạn bridge ngắn (vài cm) máy in được không cần support nhờ căng nhựa; bridge dài thì cần support đỡ giữa.
Hai loại support
| Loại | Đặc điểm |
|---|---|
| Cùng vật liệu | Cắt/bẻ gỡ tay, để lại vết cần dọn; phổ biến, rẻ |
| Tan được (soluble) | PVA/HIPS hòa tan trong nước/dung môi; gỡ sạch, đẹp — cần máy 2 đầu in |
Support tan được cho bề mặt đẹp và gỡ được hình học phức tạp, nhưng tốn vật liệu đắt và cần máy hai đầu in.
Cái giá của support
Support không miễn phí: tốn vật liệu, tốn thời gian in, và để lại vết trên bề mặt chỗ tiếp xúc (thường xấu, cần dọn). Vì vậy mục tiêu là thiết kế và định hướng in để cần ít support nhất.
Cách giảm support
- Định hướng in khéo: xoay chi tiết sao cho ít overhang nhất
- Thiết kế góc ≤ 45°, vát thay vì nhô ngang
- Chuyển overhang thành bridge ngắn hoặc chia chi tiết rồi ghép
- Với hình học phức tạp không tránh được, cân nhắc SLS/MJF (giường bột tự đỡ, không cần support)
Kết luận
Support là "giàn giáo" cần thiết cho phần nhô ra, nhưng nó tốn vật liệu, thời gian và làm xấu bề mặt tiếp xúc. Nhớ quy tắc 45 độ và định hướng in thông minh để giảm support tối đa — đây là dấu hiệu của người thiết kế in 3D có kinh nghiệm.